Soliq imtiyozlari

Maxsus mavzu · 10 mavzu · 1 767 test · 25 tuzilish testi

6-mavzu · 204–474 moddalar

Investitsiya, MEZ va NQChK imtiyozlari (204, 471–474)

Bu bobning audio darslari hali tayyor emas.

Ustoz sharhi

Oltinchi mavzu — investorlar uchun imtiyozlar: chet el investitsiyasi, maxsus iqtisodiy zonalar va nazorat qilinadigan chet el kompaniyalari. To‘rt yuz yetmish birinchi modda — to‘g‘ridan-to‘g‘ri xususiy chet el investitsiyalari ishtirokidagi korxonalar. Ro‘yxatdagi tarmoqlarda ishlasa, Prezident qarori bilan belgilangan muddatga imtiyozlar beriladi. To‘rt yuz yetmish ikkinchi — shartlar: korxona belgilangan hududda joylashsin; chet el ulushi ustav fondida kamida o‘ttiz uch foiz bo‘lsin; investitsiya erkin valyuta yoki yangi zamonaviy uskuna ko‘rinishida kiritilsin; bo‘shagan mablag' rivojlanishga yo‘naltirilsin. Shartlar buzilsa — imtiyoz bekor, soliq undiriladi. To‘rt yuz yetmish uchinchi — maxsus iqtisodiy zonalar. Foyda solig‘idan ozod qilish investitsiyaga qarab: uch milliondan besh million dollargacha — uch yil; besh milliondan o‘n besh milliongacha — besh yil; o‘n besh million dollar va undan ko‘p — o‘n yil. Mol-mulk va yer solig‘idan ham Prezident qarori bilan ozod qilinadi. To‘rt yuz yetmish to‘rtinchi — muddat investor va zona direksiyasi o‘rtasidagi kelishuv bo‘yicha; maqomdan mahrum bo‘lsa, imtiyoz to‘xtaydi. Ikki yuz to‘rtinchi — nazorat qilinadigan chet el kompaniyasi foydasi ozod, agar u notijorat bo‘lsa, aktiv kompaniya yoki aktiv xolding bo‘lsa, yoki xalqaro shartnomali davlatda to‘liq soliq to‘lasa, yoki bank-sug‘urta litsenziyasiga ega bo‘lsa. Yakun: chet el ulushi o‘ttiz uch foiz; MEZ — uch, besh, o‘n yil; NQChK — aktiv bo‘lsa ozod. Ajoyib!

To‘liq matn

To‘qsoninchi bob. Investitsiya, MEZ va NQChK imtiyozlari. Ikki yuz to‘rtinchi modda. Nazorat qilinadigan chet el kompaniyalarining foydasini soliq solishdan ozod qilish. Birinchi qism. Nazorat qilinadigan chet el kompaniyasining foydasi, agar ushbu chet el kompaniyasiga nisbatan quyidagi shartlardan hech bo‘lmaganda bittasi bajarilsa, ushbu modda qoidalari hisobga olingan holda, ushbu Kodeksga muvofiq soliq solishdan ozod qilinadi: Birinchi band. u o‘zi tashkil qilingan chet davlatning (hududning) qonunchiligiga muvofiq notijorat tashkiloti bo‘lib, olingan foydani (daromadni) aksiyadorlar (ishtirokchilar, ta’sischilar) yoki boshqa shaxslar o‘rtasida taqsimlamaydigan bo‘lsa; Izoh: olti yuz sakson uch sonli qonun, ikki ming yigirma bir-yil tahririda. Ikkinchi band. u aktiv chet el kompaniyasi yoki aktiv chet el xolding kompaniyasi bo‘lsa; Uchinchi band. ushbu chet el kompaniyasi uchun daromadlarni (foydani) bunday kompaniya doimiy joylashgan davlatning (hududning) qonunchiligiga muvofiq moliyaviy yil uchun moliyaviy hisobot tuziladigan davr yakunlari bo‘yicha ushbu Kodeksning ikki yuz yettinchi moddasiga muvofiq aniqlanadigan soliq solishning samarali stavkasi ushbu Kodeksning uch yuz o‘ttiz yettinchi moddasi o‘n ikkinchi bandida ko‘rsatilgan foydadan olinadigan soliq stavkasi miqdoridan kam bo‘lmagan miqdorni tashkil etsa; Izoh: olti yuz sakson uch sonli qonun, ikki ming yigirma bir-yil tahririda. To‘rtinchi band. u chet davlatning (hududning) qonunchiligiga muvofiq bank yoki sug‘urta faoliyatini amalga oshirish uchun litsenziya yoxud boshqa maxsus ruxsatnoma asosida faoliyat yuritadigan bank yoki sug‘urta tashkiloti bo‘lsa. Izoh: olti yuz sakson uch sonli qonun, ikki ming yigirma bir-yil tahririda. Ikkinchi qism. Ushbu modda birinchi qismining ikkinchi bandida ko‘rsatilgan nazorat qilinadigan chet el kompaniyasining foydasi, agar bunday chet el kompaniyasi doimiy joylashgan davlat (hudud) ushbu Kodeksning yuz sakson birinchi moddasi uchinchi va to‘rtinchi qismlarida nazarda tutilgan ofshor yurisdiksiyalar ro‘yxatiga kiritilmagan bo‘lsa, ushbu Kodeksga muvofiq soliq solishdan ozod qilinadi. Uchinchi qism. Ushbu moddaning birinchi qismi uch va to‘rtinchi bandlarida ko‘rsatilgan nazorat qilinadigan chet el kompaniyasining foydasi, agar O‘zbekiston Respublikasi bilan soliq solish masalalari bo‘yicha xalqaro shartnomasi mavjud bo‘lgan davlat (hudud) bunday chet el kompaniyasi doimiy joylashgan yer bo‘lsa, ushbu Kodeksga muvofiq soliq solishdan ozod qilinadi. To‘rtinchi qism. Nazorat qilinadigan chet el kompaniyasini aktiv chet el kompaniyasi yoki aktiv chet el xolding kompaniyasi deb e’tirof etish qoidalari ushbu Kodeksning ikki yuz beshinchi moddasida belgilanadi. Beshinchi qism. Foyda solig‘i bo‘yicha daromadga (foydaga) soliq solishning samarali stavkasini hisob-kitob qilish qoidalari ushbu Kodeksning ikki yuz yettinchi moddasida belgilanadi. Oltinchi qism. Aktiv chet el xolding kompaniyasining foydasi ushbu Kodeksning ikki yuz beshinchi moddasida ko‘rsatilgan O‘zbekiston Respublikasining yuridik shaxsi - bunday aktiv chet el xolding kompaniyasini nazorat qiluvchi shaxs uchun soliq solishdan ozod qilinadi. Mazkur aktiv chet el xolding kompaniyasining foydasi O‘zbekiston Respublikasining ushbu yuridik shaxsida - ushbu aktiv chet el xolding kompaniyasini nazorat qiluvchi shaxsda bevosita yoki bilvosita ishtirok etuvchi ushbu chet el xolding kompaniyasini nazorat qiluvchi boshqa shaxslarda ham ozod qilinadi. Ushbu foyda bunday shaxslarning mazkur nazorat qiluvchi shaxsda ishtirok etish ulushiga muvofiq miqdorda soliq solishdan ozod qilinadi. Yettinchi qism. Nazorat qilinadigan chet el kompaniyasini foyda solig‘i solishdan ushbu moddaning birinchi qismida belgilangan asoslarga ko‘ra ushbu Kodeksga muvofiq ozod qilish huquqi hujjat bilan tasdiqlanishi kerak. Mazkur huquqni tasdiqlash uchun ushbu nazorat qilinadigan chet el kompaniyasini nazorat qiluvchi shaxs bo‘lgan soliq to‘lovchi o‘zi hisobga olingan joydagi soliq organiga bunday soliqdan ozod qilish shartlariga rioya qilinishini tasdiqlovchi hujjatlarni taqdim etadi. Bu hujjatlar ushbu Kodeksning ikki yuz to‘qqizinchi moddasi ikkinchi - beshinchi qismlarida nazarda tutilgan muddatda taqdim etiladi va uning nazorat qilinadigan chet el kompaniyasining foydasini soliq solishdan ozod qilish huquqini beruvchi shartlarga rioya etilishini tasdiqlash uchun zarur bo‘lgan qismi davlat tiliga tarjima qilinishi lozim. To‘rt yuz yetmish birinchi modda. To‘g‘ridan-to‘g‘ri xususiy chet el investitsiyalari ishtirokidagi yuridik shaxslarga soliq solish shartlari. Birinchi qism. To‘g‘ridan-to‘g‘ri xususiy chet el investitsiyalarini jalb etgan holda tashkil etilgan va qonunchilikda tasdiqlanadigan ro‘yxat bo‘yicha mahsulot ishlab chiqarishga ixtisoslashgan yuridik shaxslar uchun ayrim soliqlar bo‘yicha imtiyozlarni qo‘llashning o‘ziga xos xususiyatlari nazarda tutiladi. Izoh: olti yuz sakson uch sonli qonun, ikki ming yigirma bir-yil tahririda. Ikkinchi qism. To‘g‘ridan-to‘g‘ri xususiy chet el investitsiyalari deganda chet davlatning fuqarolari bo‘lgan jismoniy shaxslar, O‘zbekiston Respublikasi hududidan tashqarida doimiy yashovchi fuqaroligi bo‘lmagan shaxslar, shuningdek chet ellik nodavlat yuridik shaxslar tomonidan O‘zbekiston Respublikasining kafolatini taqdim etmasdan amalga oshiriladigan investitsiyalar tushuniladi. Uchinchi qism. Ushbu moddaning birinchi qismida ko‘rsatilgan yuridik shaxslarga O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti qarori bilan belgilanadigan muddatga kiritilgan to‘g‘ridan-to‘g‘ri xususiy chet el investitsiyalari hajmiga qarab, yer solig‘ini va mol-mulk solig‘ini to‘lashdan ozod etish tarzidagi soliq imtiyozlari beriladi. Izoh: bir ming yuz sakkiz sonli qonun, ikki ming yigirma besh-yil tahririda. To‘rtinchi qism. To‘g‘ridan-to‘g‘ri xususiy chet el investitsiyalari ishtirokidagi korxona soliq to‘g‘risidagi qonunchilikda nazarda tutilgan boshqa soliq imtiyozlardan foydalanishga haqli. Izoh: olti yuz sakson uch sonli qonun, ikki ming yigirma bir-yil tahririda. To‘rt yuz yetmish ikkinchi modda. To‘g‘ridan-to‘g‘ri xususiy chet el investitsiyalari ishtirokidagi yuridik shaxslar tomonidan soliq imtiyozlarini qo‘llash tartibi. Birinchi qism. Ushbu Kodeksning to‘rt yuz yetmish birinchi moddasida nazarda tutilgan soliq imtiyozlari quyidagi shartlar bajarilgan taqdirda qo‘llaniladi: Birinchi band. yuridik shaxslar qonunchilikda belgilanadigan hududlarga joylashtirilganda; Izoh: olti yuz sakson uch sonli qonun, ikki ming yigirma bir-yil tahririda. Ikkinchi band. chet ellik investorlar tomonidan to‘g‘ridan-to‘g‘ri xususiy chet el investitsiyalari O‘zbekiston Respublikasining kafolati berilmagan holda amalga oshirilganda; Uchinchi band. yuridik shaxslarning ustav fondida (ustav kapitalida) chet ellik ishtirokchilarning ulushi kamida o‘ttiz uch foiz, aksiyadorlik jamiyatlari uchun esa kamida o‘n besh foiz bo‘lganda; To‘rtinchi band. chet el investitsiyalari erkin ayirboshlanadigan valyuta yoki yangi zamonaviy texnologik asbob-uskuna tarzida kiritilganda; Beshinchi band. ushbu Kodeksning to‘rt yuz yetmish birinchi moddasida nazarda tutilgan soliq imtiyozlari berilganligi natijasida ularning qo‘llanilishi muddati mobaynida olingan daromadlarning kamida ellik foizi ishlab chiqarishni yanada rivojlantirish maqsadida reinvestitsiyaga yo‘naltirilganda. Ikkinchi qism. Ushbu Kodeksning to‘rt yuz yetmish birinchi moddasida nazarda tutilgan soliq imtiyozlarini olgan to‘g‘ridan-to‘g‘ri xususiy chet el investitsiyalari ishtirokidagi yuridik shaxs imtiyozlar berilgan muddat o‘tganidan keyin bir yil o‘tmasidan oldin faoliyatini tugatgan taqdirda, chet ellik investorning foydasini o‘z mamlakatiga o‘tkazish va kapitalini xorijga olib chiqib ketish faqat berilgan soliq imtiyozlari summalarining o‘rni budjetga qoplanganidan keyin amalga oshiriladi. Uchinchi qism. Ushbu bobda nazarda tutilgan shartlarga nomuvofiqlik aniqlangan taqdirda, ushbu Kodeksning to‘rt yuz yetmish birinchi moddasida nazarda tutilgan soliq imtiyozlarini olgan to‘g‘ridan-to‘g‘ri xususiy chet el investitsiyalari ishtirokidagi yuridik shaxs belgilangan talablarga muvofiq bo‘lmagan davr uchun soliqlar ushbu Kodeksning VIII bo‘limida nazarda tutilgan penyalar qo‘llanilgan holda, umumbelgilangan tartibda to‘lanadi. To‘rt yuz yetmish uchinchi modda. Maxsus iqtisodiy zonalarning ishtirokchilariga soliq solish shartlari. Birinchi qism. Maxsus iqtisodiy zonalarning ishtirokchilariga kiritilgan investitsiyalar hajmiga qarab, mol-mulk solig‘idan va yer solig‘idan O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining qarori bilan belgilangan muddatga ozod qilish tarzida soliq imtiyozlari beriladi. Izoh: bir ming yuz sakkiz sonli qonun, ikki ming yigirma besh-yil tahririda. Ikkinchi qism. Maxsus iqtisodiy zonalarning ishtirokchilari foyda solig‘ini to‘lashdan o‘zi kiritgan investitsiyalar hajmiga qarab: Uchinchi qism. uch million AQSH dollaridan besh million AQSH dollarigacha bo‘lgan miqdordagi investitsiyalar uchun - uch yil muddatga; To‘rtinchi qism. besh million AQSH dollaridan o‘n besh million AQSH dollarigacha bo‘lgan miqdordagi investitsiyalar uchun - besh yil muddatga; Beshinchi qism. o‘n besh million AQSH dollari va undan yuqori miqdordagi investitsiyalar uchun - o‘n yil muddatga ozod etiladi. Izoh: yetti yuz sakson uch sonli qonun, ikki ming yigirma ikki-yil tahririda. Oltinchi qism. ikki ming yigirma oltinchi yil birinchi apreldan e’tiboran maxsus iqtisodiy zona ishtirokchisi maqomini olgan soliq to‘lovchilarga nisbatan foyda solig‘i bo‘yicha imtiyoz ushbu moddaning ikkinchi qismida ko‘rsatilgan, kiritilgan investitsiyalar hajmiga qarab belgilanadigan muddatga amortizatsiya qilinadigan asosiy vositalarni tezlashtirilgan amortizatsiya qilish huquqi tarzida qo‘llaniladi. Izoh: bir ming yuz sakkiz sonli qonun, ikki ming yigirma besh-yil tahririda. Yettinchi qism. Ushbu moddaning birinchi, ikkinchi va uchinchi qismlarida ko‘rsatilgan soliq imtiyozlari faqat investor (investorlar) va Maxsus iqtisodiy zona direksiyasi o‘rtasida tuzilgan Maxsus iqtisodiy zona hududiga investitsiya kiritish to‘g‘risidagi bitimda nazarda tutilgan maxsus iqtisodiy zona ishtirokchisining faoliyati turlariga nisbatan tatbiq etiladi. Izoh: bir ming yuz sakkiz sonli qonun, ikki ming yigirma besh-yil tahririda. Sakkizinchi qism. Maxsus iqtisodiy zonalarning ishtirokchilari qo‘shilgan qiymat solig‘i va boshqa soliqlar bo‘yicha imtiyozlardan ushbu Kodeksga muvofiq foydalaniladilar. To‘rt yuz yetmish to‘rtinchi modda. Maxsus iqtisodiy zonalar ishtirokchilari tomonidan soliq imtiyozlarini qo‘llash tartibi. Birinchi qism. Ushbu Kodeks to‘rt yuz yetmish uchinchi moddasining birinchi qismida nazarda tutilgan soliq imtiyozlarining amal qilish muddati maxsus iqtisodiy zona ishtirokchisining guvohnomasi olingan kundan e’tiboran hisoblab chiqariladi. Ikkinchi qism. Ushbu Kodeks to‘rt yuz yetmish uchinchi moddasining ikkinchi va uchinchi qismlarida nazarda tutilgan foyda solig‘i bo‘yicha imtiyozlarning amal qilish muddati maxsus iqtisodiy zona hududida ishlab chiqarish (xizmatlar ko‘rsatish) obyekti foydalanishga qabul qilingan sanadan e’tiboran hisoblanadi. Izoh: bir ming yuz sakkiz sonli qonun, ikki ming yigirma besh-yil tahririda. Uchinchi qism. Maxsus iqtisodiy zonaning ishtirokchisi maqomidan mahrum etilganda tadbirkorlik subyekti maxsus iqtisodiy zona ishtirokchilariga beriladigan soliq imtiyozlari va boshqa preferensiyalardan maxsus iqtisodiy zona ishtirokchisi maqomidan mahrum etilgan oyning birinchi kunidan e’tiboran foydalanishga haqli emas. To‘rtinchi qism. Agar maxsus iqtisodiy zona ishtirokchisi investitsiyalar hajmini soliq imtiyozlarining uzoqroq amal qilish muddatini nazarda tutadigan miqdorgacha oshirsa, u investitsiyalarning haqiqiy hajmiga muvofiq soliq imtiyozlarining amal qilish muddatini uzaytirishga haqli. Bunda, agar investitsiyalar hajmining oshishi imtiyozlarning avvalgi amal qilish muddati tugaganidan keyin amalga oshirilsa, soliq imtiyozlari imtiyozlarning uzoqroq amal qilish muddatiga bo‘lgan huquq yuzaga kelgan oydan keyingi oyning birinchi kunidan e’tiboran qo‘llaniladi.
Savol berish